1. Εγχύσεις φαρμακευτικών παραγόντων
2. PRP: Platelet Rich Plasma
3. Εγχύσεις βλαστοκυττάρων
4. Φυσιοθεραπεία – Κινησιοθεραπεία
5. Αρθροσκόπηση
6. Ανοιχτά χειρουργεία ώμου – αγκώνα

 


 

1. Εγχύσεις φαρμακευτικών παραγόντων

Στην κατηγορία αυτή εμπίπτουν συνήθως φαρμακευτικές ουσίες σχεδιασμένες να ενίονται στην πάσχουσα περιοχή με δράση:image

  • αντιφλεγμονώδη (αντιφλεγμονώδη, κορτιζόνη)
  • αναλγητική (τοπικά αναισθητικά) και υποκατάστασης του αρθρικού υγρού (υαλουρονικό)
  • προστασίας του αρθρικού χόνδρου (χονδροϊτίνη, γλυκοζαμίνη)
  • ή σκευάσματα που περιέχουν συνδυασμό των ανωτέρω ουσιών

image

Οι ουσίες αυτές έχουν ως στόχο την ελάττωση της φλεγμονής και κατα συνέπεια του πόνου που προέρχεται απο την αρθρίτιδα ή από διάφορες άλλες παθήσεις των αρθρώσεων και σε συνδυασμό με την φυσιοθεραπεία να βοηθήσουν στην βελτίωση των συμπτωμάτων και κατά συνέπεια της λειτουργικότητας. Πρόκειται για θεραπείες με χαμηλό κόστος που μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε συγκεκριμένες κατηγορίες παθήσεων συνήθως σε αρχόμενα στάδια. Αν γίνει η σωστή επιλογή ασθενούς έχουμε και τα βέλτιστα αποτελέσματα.

^

2. PRP: Platelet Rich Plasm

Η θεραπεία με prp (platelet-rich plasma), αποτελεί μία νέα βιολογική λύση για την ανάπλαση των ιστών.

image

Τι είναι το PRP;

Το όνομα PRP προέρχεται από τα αρχικά των λέξεων Platelet Rich Plasma δηλαδή πλάσμα πλούσιο σε αιμοπετάλια. Το πλάσμα είναι ένα υποκίτρινο υγρό που αποτελεί την άμορφη βάση του αίματος, το υγρό δηλαδή μέσα στο οποίο βρίσκονται και κυκλοφορούν όλα τα συστατικά του αίματος, ερυθρά αιμοσφαίρια, λευκά, αιμοπετάλια κτλ. Όλα αυτά μαζί αποτελούν το αίμα. Το πλάσμα αν διαχωριστεί από το υπόλοιπο αίμα αποτελείται απο 90% νερό, και 10% πρωτείνες και διαλύτες. Το πλάσμα πλούσιο σε αιμοπετάλια (PRP) είναι το υγρό αυτό που περιγράψαμε μαζί με τα αιμοπετάλια του αίματος.

Τι ακριβώς κάνουν τα αιμοπετάλια και που χρησιμεύουν στην θεραπεία με PRP;

Όταν συμβεί ένας τραυματισμός, τα αιμοπετάλια είναι τα πρώτα κύτταρα που φτάνουν στο σημείο. Αφενός σταματούν την αιμορραγία αφετέρου απελευθερώνουν αυξητικούς παράγοντες απαραίτητους για την διαδικασία της επούλωσης των τραυματισμένων ιστών. Αυτοί ακριβώς οι αυξητικοί παράγοντες αποτελούν τη βάση της θεραπείας με PRP. Προσπαθούμε δηλαδή να απομονώσουμε τα αιμοπετάλια από το αίμα του ασθενούς, να τα αναγκάσουμε να εκκρίνουν τους αυξητικούς παράγοντες που έχουν αποθηκευμένους μέσα τους (η διαδικασία αυτή ονομάζεται ενεργοποίηση) και στη συνέχεια με φυσικό μέσο το πλάσμα του ίδιου του ασθενούς να τα εγχύσουμε στην πάσχουσα περιοχή επιταχύνοντας την ανάπλαση και την επούλωση με φυσικό τρόπο.

Πως γίνεται η παρασκευή του PRP και η έγχυσή του στην πάσχουσα περιοχή;

Αρχικά πραγματοποιείται η αιμοληψία η οποία δεν διαφέρει σε τίποτα από την κλασσικη αιμοληψία που γίνεται για τις αιματολογικές εξετάσεις. Το αίμα του ασθενούς που λαμβάνεται με την αιμοληψία, φυγοκεντρείται σε ειδικό μηχάνημα και απομονώνεται μία ποσότητα πλάσματος πλούσια σε αιμοπετάλια (prp). Στη συνέχεια η ποσότητα αυτή επεξεργάζεται και τα αιμοπετάλια ενεργοποιούνται ώστε να εκκρίνουν τους αυξητικούς παράγοντες που έχουν αποθηκευμένους στα κοκκία τους (PDGF, TGF-β, VEGF, EGF, FGF, IGF-1). Οι αυξητικοί παράγοντες που εκκρίνονται από τα αιμοπετάλια, έχει βρεθεί ότι δρουν συνεργικά επιταχύνοντας την αποκατάσταση της βλάβης.

Στην μέθοδο που εφαρμόζουμε η ενεργοποίηση του πλάσματος γίνεται με την χρήση δέσμης φωτός από την πατενταρισμένη συσκευή AdiLight-2. Με την φωτοενεργοποίηση του PRP έχει αποδειχθεί κλινικά ότι ο πόνος μετά την έγχυση μειώνεται, άρα γίνεται περισσότερο ανεκτή από τον ασθενή ενώ η ιστική ανάπλαση επιταχύνεται βελτιώνοντας τα αποτελέσματα της θεραπείας.

Ακολουθεί έγχυση (ένεση) των αυξητικών αυτών παραγόντων στην πάσχουσα περιοχή για να επιτευχθεί η επούλωση του ιστού.

Υπάρχει κάποιος κίνδυνος με τη συγκεκριμένη θεραπεία;

Σημαντικό πλεονέκτημα της μεθόδου είναι ότι η θεραπεία μπορεί να γίνει εξ’ ολοκλήρου στο ιατρείο με απόλυτη ασφάλεια. Η όλη διαδικασία διαρκεί περίπου 30 λεπτά, ενώ δεν απαιτείται κάποια ειδική προφύλαξη μετά την έγχυση. Δεν υπάρχει κίνδυνος αλλεργίας ή υπερευαισθησίας μιας και χρησιμοποιείται αποκλειστικά και μόνο το ίδιο το αίμα του ασθενούς. Για τον κίνδυνο λοίμωξης κατά την διάρκεια της έγχυσης λαμβάνονται όλα τα απαραίτητα μέτρα αντισηψίας. Σε σημεία που υπαρχει μεγαλύτερη ευαισθησία όπως ο αγκώνας και κρίνεται ότι η έγχυση θα είναι λίγο περισσότερο επίπονη για τον ασθενή μπορει να προηγηθεί ένεση με τοπικό αναισθητικό.

Πόσες εγχύσεις PRP χρειάζονται;

Η θεραπεία μπορεί να επαναληφθεί σε μία με δύο εβδομάδες και ανάλογα με τη βαρύτητα του προβλήματος μπορεί να φθάσει και τις 3 εγχύσεις.
Μυοσκελετικές παθήσεις που αντιμετωπίζονται με τη θεραπεία με prp:

  • Ώμος: Τενοντοπάθειες – τενοντίτιδες, μερική ρήξη του στροφικού πετάλου (π.χ. μερική ρήξη υπερακανθίου), σύνδρομα πρόσκρουσης, φλεγμονή και αρθρίτιδα της ακρωμιοκλειδικής, τενοντίτιδα του δικέφαλου, αρχόμενη αρθρίτιδα
  • Αγκώνας: επικονδυλίτιδες (tennis – golfer’s elbow)
  • Γόνατο: Αρχόμενη αρθρίτιδα, τενοντίτιδα τετρακέφαλου, επιγονατιδικού τένοντα, θλάση, μερική ρήξη συνδέσμων, χονδροπάθεια επιγονατίδας
  • Πηχεοκαρπική / Άκρα χείρα: τενοντίτιδες, αρχόμενη αρθρίτιδα
  • Ισχίο / λεκάνη: Τροχαντηρίτιδα, θλάση προσαγωγών, τετρακέφαλου, ιγνυακών, οπισθίων μηριαίων
  • Ποδοκνημική / Άκρα πόδα: Χονδροπάθεια, συνδεσμικές κακώσεις (διαστρέμματα ποδοκνημικής), τενοντίτιδα αχιλλείου, πελματιαία απονευρωσίτιδα (άκανθα πτέρνης), τενοντίτιδα περονιαίων
  • Κατακλίσεις: επιταχύνουν θεαματικά την επούλωση των κατακλίσεων
  • Αθλητικές κακώσεις

Αποτελεσματα:

Τα αποτελέσματα από τη διεθνή βιβλιογραφία είναι πολύ ενθαρρυντικά αφού η μέθοδος έχει αρχίσει να χρησιμοποιείται ευρέως. Οι εγχύσεις αποδεδειγμένα ανακουφίζουν από οξύ και χρόνιο πόνο και επιταχύνουν την επούλωση των τραυματισμένων ιστών και αρθρώσεων. Με τον τρόπο αυτό έχουμε ταχύτερη αποκατάσταση, νωρίτερη επάνοδο στις δραστηριοτήτες του πάσχοντος.

Διεθνείς επιστημονικές μελέτες που αποδεικνύουν τα αποτελέσματα της θεραπείας με PRP:
Rotator Cuff
DeOrio JK, Cofield RH. Results of a second attempt at surgical repair of a failed initial rotator cuff repair. J Bone Joint Surg Am 1984;66:563 – 567.
PIETRO S. RANDELLI, PAOLO ARRIGONI, PAOLO CABITZA, PIERO VOLPI MD, & NICOLA MAFFULLI. Autologous platelet rich plasma for arthroscopic rotator cuff repair. A pilot study. Disability & Rehabilitation. 2008

Tennis Elbow
Mishra A, Pavelko T. Treatment of chronic elbow tendinosis with buffered platelet-rich plasma. Am J Sports Med 2006;34:1774 – 1778.

Knee Surgery
Everts PA, Devilee RJ, Oosterbos CJ, Mahoney CB, Schattenkerk ME, Knape JT, van Zundert A. Autologous platelet gel and fibrin sealant enhance the efficacy of total knee arthroplasty: Improved range of motion, decreased length of stay and a reduced incidence of arthrofibrosis. Knee Surg Sports Traumatol Arthrosc 2007;15:888 – 894.

Medial collateral ligament of the knee:
Hildebrand K A, Woo S L, Smith D W, Allen C R, Deie M, Taylor B J, et al. The effects of platelet-derived growth factor-BB on healing of the rabbit medial collateral ligament. An in vivo study. Am J Sports Med 1998; 26 (4): 549-54.
Batten M L, Hansen J C, Dahners L E. Influence of dosage and timing of application of platelet-derived growth factor on early healing of the rat medial collateral ligament. J Orthop Res 1996; 14 (5): 736-41.

Achilles tendon
Sanchez M, Anitua E, Azofra J, Andia I, Padilla S, Muljika I. Comparison of surgically repaired Achilles tendon tears using platelet-rich fibrin matrices. Am J Sports Med . 2007;35:245 – 251.

Muscles tears:
Jodczyk K J, Bankowski E, Borys A. Stimulatory effect of platelet-breakdown products on muscle regeneration. Zentralbl Allg Pathol 1986; 131 (4): 357-61.

^

3. Εγχύσεις βλαστοκυττάρων

Η θεραπεία αυτή έχει ως στόχο να διεγείρει με φυσικό τρόπο την επούλωση και την αναγέννηση των ιστών παρέχοντας στην πάσχουσα περιοχή ικανό αριθμό κυττάρων τα οποία είναι επιφορτισμένα με αυτό το καθήκον, τα γνωστά βλαστοκύτταρα – stem cells.

image

Η λήψη των βλαστοκύτταρων γίνεται συνήθως απο το λίπος στην περιοχή της κοιλιάς του ασθενούς (adipose tissue) μέσω ελάχιστα επεμβατικής και ανώδυνης μεθόδου. Έχει αποδειχτεί ότι η περιοχή αυτή αποτελεί αποθήκη του οργανισμού για το συγκεκριμένο είδος κυττάρων. Για την διαδικασία αυτη χρειάζεται ειδικός εξοπλισμός ενώ τηρούνται συγκεκριμένες συνθήκες κατά την λήψη, επεξεργασία και καλλιέργεια των βλαστοκυττάρων.
Μετά την επεξεργασία και καλλιέργεια, παρασκευάζεται ένα διάλυμα πλούσιο σε βλαστοκύτταρα και ενίεται στην πάσχουσα περιοχή ενώ μπορεί να συνδυαστεί και με έγχυση PRP το οποίο παρέχει τοπικά, υψηλές συγκεντρώσεις αυξητικών παραγόντων – χρήσιμων για την διαδικασία της επούλωσης.
Η μέθοδος εφαρμόζεται κυρίως σε περιπτώσεις ασθενών με αρθρίτιδα εκφυλιστικής ή τραυματικής αιτιολογίας (ελλείμματα χόνδρου).
Είναι επιστημονικά τεκμηριωμένο πως τα προϊόντα αποδόμησης του χόνδρου στην αρθρίτιδα διεγείρουν κάποια κύτταρα που ονομάζονται μακροφάγα που κύρια δουλειά τους είναι να απομακρύνουν τα άχρηστα προϊόντα. Δυστυχώς τα ενεργοποιημένα μακροφάγα έχει αποδειχτεί ότι συμβάλλουν στην περαιτέρω καταστροφή του χόνδρου, βάζοντας την άρθρωση σε έναν φαύλο αυτοκαταστροφικό κύκλο.
Τα βλαστοκύτταρα που ενίονται στην άρθρωση ανιχνεύουν τα μακροφάγα και τα απενεργοποιούν ενώ παράγουν και αναγεννητικές πρωτείνες – αυξητικούς παράγοντες που βοηθούν στην επούλωση. Τελικά κάποια απο τα βλαστοκύτταρα θα διαφοροποιηθούν σε χόνδρο ολοκληρώνοντας την διαδικασία της επούλωσης. Μέσω αυτής της διαδικασίας εξηγείται η μακροπρόθεσμη «αντιφλεγμονώδης» δράση των βλαστοκυττάρων αφού μειώνεται η φλεγμονή, ο πόνος και το οίδημα ενώ υποστηρίζεται ότι έχουν και τροποποιητική δράση στην πάθηση αφού επαναφέρουν την ισορροπία μεταξύ των καταβολικών – μακροφαγων και των αναγεννητικών παραγόντων καθυστερώντας την καταστροφή του χόνδρου και σε πολλές περιπτώσεις συμβάλλοντας στην επούλωση του φθαρμένου χόνδρου.
Τα πρώτα αποτελέσματα από κλινικές μελέτες σε κέντρα αναφοράς του εξωτερικού είναι ενθαρρυντικά ενω και εργαστηριακές έρευνες επιβεβαιώνουν ότι πράγματι τα βλαστοκύτταρα παίζουν σημαντικό ρόλο στην επούλωση του φθαρμένου χόνδρου. Οι θεραπείες αυτές συνεχώς εξελίσσονται και κερδίζουν έδαφος αλλά θα πρέπει να γίνονται με τις σωστές ενδείξεις και την καλλιέργεια κατάλληλων προσδοκιών στον εκάστοτε ασθενή.

^

4. Φυσιοθεραπεία – Κινησιοθεραπεία

Η φυσιοθεραπεία – κινησιοθεραπεία αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της θεραπείας ειδικά στις παθήσεις του ώμου και του αγκώνα.

image

Δεν είναι καθόλου υπερβολική η παραδοχή ότι η σωστή εκτέλεση ενός κατάλληλου προγράμματος φυσιοθεραπείας – κινησιοθεραπείας είναι εξίσου σημαντική με μία πετυχημένη χειρουργική επέμβαση. Αν αφορά δε σε μια πάθηση ώμου ή αγκώνα που δεν χρειάζεται χειρουργείο τότε η φυσιοθεραπεία αποτελεί σχεδόν πάντα την θεραπεία εκλογής – συνεπώς την τελική λύση του προβλήματος.
Για τους λόγους αυτούς ο φυσιοθεραπευτής αποτελεί βασικό πυλώνα της ομάδας ενώ κατά την προσωπική μου άποψη θα πρέπει να είναι πρωτίστως κινησιοθεραπευτής. Αυτό σημαίνει ότι θα πρέπει να δίνει προτεραιότητα στην θεραπεία μέσω της ενεργητικής και παθητικής κινητοποίησης των αρθρώσεων καθώς και ειδικών τεχνικών και χρήσης μηχανικών οργάνων επιτυγχάνοντας αύξηση του εύρους κίνησης, ενδυνάμωση, βελτίωση της αντοχής και της ιδιοδεκτικότητας, αύξηση της ελαστικότητας – διατατικότητας, βελτίωση του συντονισμού και της ισορροπίας έτσι ώστε ο ασθενής να επανεκπαιδευθεί και να επανέλθει σταδιακά στην πρότερη λειτουργική του κατάσταση.
Όλα τα υπόλοιπα φυσιοθεραπευτικά μέσα (διαθερμίες, ρεύματα, υπέρηχοι κτλ) σαφώς και είναι χρήσιμα, δεν πρέπει ωστόσο να επισκιάζουν και να «κλέβουν» χρόνο απο την πολύ ευεργετική κινησιοθεραπεία.
Για να επιτευχθεί αυτό χρειάζεται η αγαστή συνεργασία μεταξύ του ασθενούς, του ιατρού και του φυσιοθεραπευτή καθώς και το κατάλληλο πρόγραμμα φυσιοθεραπείας.
Τα προγράμματα που προτείνουμε έχουν σχεδιαστεί βάσει σύγχρονων τεχνικών αποκατάστασης των παθήσεων ώμου και αγκώνα και εφαρμόζονται σε ένα απο τα μεγαλύτερα κέντρα αναφοράς των συγκεκριμένων παθήσεων του Ηνωμένου Βασιλείου. Είναι παραμετροποιήσιμα, εξατομικεύνται δηλαδή ανάλογα με την ακριβή πάθηση, την ηλικία, το φύλο, πιθανές συνοδές παθήσεις και λοιπά χαρακτηριστικά.

^

5. Αρθροσκόπηση

Η αρθροσκόπηση δίνει την δυνατότητα στον χειρουργό, χρησιμοποιώντας μία κάμερα με υψηλή ανάλυση, να παρατηρήσει το εσωτερικό της άρθρωσης με μεγάλη μεγέθυνση και λεπτομέρεια. Η επισκόπηση αυτή γίνεται μεσα απο τρύπες στο δέρμα 3 – 5 χιλιοστών (keyhole surgery), με απόλυτο σεβασμό στα μαλακά μόρια γύρω από την άρθρωση. Με την χρήση ειδικά σχεδιασμένων εργαλείων και κατάλληλη εκπαίδευση είναι δυνατή η αντιμετώπιση μιας πληθώρας παθήσεων ή τραυματισμών.

image

Οι παθήσεις που αντιμετωπίζονται αρθροσκοπικά είναι:

  • Τραυματική αστάθεια ώμου – εξαρθρήματα (Ρήξη – Αποκόλληση επιχειλίου χόνδρου – Ρήξη συνδέσμων)
  • Επιλεγμένες περιπτώσεις μη τραυματικής πολυκατευθυντικής αστάθειας μη ανταποκρινόμενες στην εφαρμογή συγκεκριμένων πρωτόκολλων φυσιοθεραπείας
  • Σύνδρομα πρόσκρουσης
  • Ρήξεις τενόντων του ώμου
  • Ασβεστοποιός τενοντίτιδα
  • Βλάβη SLAP
  • Παθήσεις του τένοντα του δικεφάλου
  • Δυσκαμψία ώμου
  • Παγωμένος ώμος
  • Υμενίτιδες ώμου – αγκώνα
  • Παθήσεις ακρωμιοκλειδικής
  • Αφαίρεση ελεύθερων ενδαρθρικών σωμάτων λόγω αρθρίτιδας ώμου – αγκώνα
  • Βλάβες αρθρικού χόνδρου

Τα πλεονεκτήματα της μεθόδου είναι η ακριβέστερη διάγνωση, η ελαχιστοποίηση του χειρουργικού τραύματος και του μετεγχειρητικού πόνου, η ταχύτερη αποκατάσταση και το καλύτερο αισθητικό αποτέλεσμα λόγω των μικρών τομών.
Η αναισθησία της επέμβασης είναι συνήθως συνδυασμός ελαφριάς γενικής με περιοχική αναισθησία. Ο λόγος είναι αφενός η καλύτερη διαχείριση του μετεγχειρητικού πόνου, αφέτερου η χορήγηση πιο ελαφριάς μορφής γενικής αναισθησίας. Η διάρκεια του χειρουργείου κυμαίνεται από 1 έως 2 ώρες, ενώ ο ασθενής επιστρέφει με ασφάλεια σπίτι του συνήθως την ίδια μέρα.
Οι επιπλοκές της αρθροσκόπησης είναι σπάνιες. Η συχνότερη είναι το μετεγχειρητικό οίδημα της περιοχής λόγω του φυσιολογικού ορού που χρησιμοποιείται κατα τη διάρκεια της επέμβασης το οποίο όμως πολύ γρήγορα, μέσα σε λίγες ώρες, μειώνεται. Η μετεγχειρητική δυσκαμψία της άρθρωσης (λιγότερο από 1%) αν εμφανιστεί αντιμετωπίζεται με τη φυσιοθεραπεία ενώ αρκετά σπάνια (λιγότερο από 1%) είναι και η μετεγχειρητική λοίμωξη. Σε γενικές γραμμές η αρθροσκόπηση είναι μια αρκετά ασφαλής λύση για την αντιμετώπιση μιας πληθώρας παθήσεων αρκεί να εκτελείται από κατάλληλα εκπαιδευμένο χειρουργό.

^

6. Ανοιχτά χειρουργεία ώμου – αγκώνα

Τα κλασσικά ανοιχτά χειρουργεία καταλαμβάνουν εξέχουσα θέση στην θεραπευτική μας φαρέτρα για έναν μεγάλο αριθμό παθήσεων και τραυματισμών που δεν ειναι δυνατόν να αντιμετωπιστούν με την αρθροσκοπική μέθοδο.

image

Οι κυριότερες χειρουργικές επεμβάσεις που λαμβάνουν χώρα με τις ανοιχτές χειρουργικές μεθόδους ειναι η αντιμετώπιση τών καταγμάτων και η αρθροπλαστική, η αλλαγή δηλαδή της άρθρωσης λόγω καταστροφής απο αρθρίτιδα. Οι επέμβασεις αυτές αν και ανοιχτές γίνονται χρησιμοποιώντας λιγότερο επεμβατικές και τραυματικές προσπελάσεις σε σχέση με το παρελθόν έτσι ώστε να επιτυγχάνουμε ταχύτερη αποκατάσταση του ασθενούς.
Στα κατάγματα, σκοπός του χειρουργείου είναι να αναταχθεί και να σταθεροποιηθούν τα κατεαγόντα άκρα του οστού σε μια όσο το δυνατόν περισσότερο ανατομική θέση, εξασφαλίζοντας την λειτουργική αποκατάσταση μετά την φυσιολογική διαδικασία της πόρωσης. Επιπλέον, μια ασφαλής σταθεροποίηση του κατάγματος επιταχύνει την έναρξη μιας ήπιας κινησιοθεραπείας διατηρώντας ένα καλό εύρος κίνησης της άρθρωσης. Σε μεγαλύτερης ηλικίας και πολυ σπάνια σε νέους ασθενείς με συντριπτικά κατάγματα έχει θέση η αρθροπλαστική αν δεν ειναι δυνατή εκείνη η οστεοσύνθεση η οποία θα εξασφαλίσει ενα αποδεκτό λειτουργικά αποτέλεσμα.
Στις αρθροπλαστικές, σκοπός του χειρουργείου είναι η ελαχιστοποίηση του πόνου και η βελτίωση της κίνησης μέσω της αντικατάστασης της φθαρμένης άρθρωσης. Στον ώμο οι επιλογές της αρθροπλαστικής είναι η ημιαρθροπλαστική, η ολική – ανατομική και η αναστροφή αρθροπλαστική. Στον αγκώνα οι συνήθεις επιλογές ειναι η αντικατάσταση της κεφαλής κερκίδας συνήθως λόγω συντριπτικού κατάγματος και η ολική – συνδεδεμένη αρθροπλαστική λόγω καταστροφής της άρθρωσης. Η επιλογή του τύπου αρθροπλαστικής εξαρτάται αποκλειστικά από την πάθηση, την ηλικία και τις δραστηριότητες του ασθενούς.
Η αναισθησία της επέμβασης είναι συνήθως συνδυασμός γενικής με περιοχική αναισθησία. Ο λόγος είναι αφενός η καλύτερη διαχείριση του μετεγχειρητικού πόνου και αφέτερου η δυνατότητα του αναισθησιολόγου να χορηγεί ισχυρά μυοχαλαρωτικά φάρμακα κατά τη διάρκεια του χειρουργείου απαραίτητα για την καλύτερη διαχείριση των ιστών στην χειρουργική ώμου.
Ο ασθενής μετεγχειρητικά νοσηλεύεται για ένα με δύο 24ωρα ενώ αναλόγως της πάθησης ακολουθεί εξατομικευμένο πρόγραμμα φυσιοθεραπείας.

Οι επιπλοκές των επεμβάσεων κάθε τύπου χωρίζονται στις διεγχειρητικές δηλαδή τις επιπλοκές της επέμβασης και της αναισθησίας και τις μετεγχειρητικές. Και τα δύο είδη ελαχιστοποιούνται όταν ο χειρουργός και ο αναισθησιολόγος είναι εξειδικευμένος στο εκάστοτε αντικείμενο γεγονός το οποίο επιτρέπει την τυποποίηση και την επαναληψιμότητα της επέμβασης με ασφάλεια. Σημαντικό ρόλο παίζει και η χρήση νεότερων χειρουργικών εργαλείων και εμφυτευμάτων, η διένεργεια των επεμβάσεων σε νοσοκομεία με σύγχρονες εγκαταστάσεις χειρουργείων και αποστείρωσης και η διεγχειρητική και μετεγχειρητική υποστήριξη του ασθενούς από μια έμπειρη ομάδα ιατρών και φυσιοθεραπευτών. Παρόλα αυτά κάθε χειρουργική επέμβαση ενέχει πιθανούς κινδύνους και επιπλοκές για τα οποία ο ασθενής θα πρέπει να ενημερώνεται από τον ιατρό του.

Οι μετεγχειρητικές επιπλοκές όπως η λοίμωξη η οποία ίσως είναι και η σοβαρότερη εξαρτώνται πάλι απο αρκετούς παράγοντες όπως η κατάλληλη προετοιμασία του ασθενούς, το χειρουργικό περιβάλλον – σύγχρονες εγκαταστάσεις, η χρήση συγκεκριμένων πρωτοκόλλων αντιβιοτικών, τα ασφαλή εμφυτεύματα, τα κατάλληλα αποστειρωμένα χειρουργικά εργαλεία, ο όσο το δυνατόν μικρότερος χειρουργικός χρόνος με ελάχιστο τραυματισμό των ιστών, η μετεγχειρητική παρακολούθηση. Άλλες μετεγχειτητικές επιπλοκές όπως την θρόμβωση τις προλαμβάνουμε με κατάλληλη διεγχειρητική και μετεγχειρητική προφύλαξη, ενώ η δυσκαμψία της άρθρωσης περιορίζεται όσο λιγότερο εργώδες και χρονοβόρο είναι το χειρουργείο και όσο πιο σωστή και εξατομικευμένη είναι η μετεγχειρητική φυσιοθεραπεία.

Σε γενικές γραμμές πρόκειται για ασφαλείς επεμβάσεις στα χέρια μιας κατάλληλα εκπαιδευμένης χειρουργικής ομάδας.

^